Με στόχο να αλλάξει τον χάρτη των αερομεταφορών στην Αφρική, η Αιθιοπία προχωρά στην κατασκευή ενός από τα μεγαλύτερα αεροδρόμια παγκοσμίως.
Το νέο Διεθνές Αεροδρόμιο Bishoftu αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία το 2030, εξυπηρετώντας αρχικά έως 60 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως, με προοπτική να φτάσει τα 110 εκατομμύρια.
Σήμερα, οι αεροπορικές συνδέσεις μεταξύ αφρικανικών πόλεων συχνά απαιτούν ενδιάμεσες στάσεις εκτός ηπείρου, όπως σε Λονδίνο, Παρίσι ή Ντουμπάι. Ωστόσο, το νέο έργο φιλοδοξεί να ανατρέψει αυτή την πραγματικότητα, ενισχύοντας την απευθείας συνδεσιμότητα εντός Αφρικής.
Ήδη από τον Ιανουάριο ξεκίνησαν οι εργασίες περίπου 30 μίλια νοτιοανατολικά της Αντίς Αμπέμπα, με τον πρωθυπουργό Άμπι Άχμεντ Άλι να χαρακτηρίζει το εγχείρημα ως «το μεγαλύτερο έργο αεροπορικής υποδομής στην ιστορία της Αφρικής».
Στην πλήρη ανάπτυξή του, το αεροδρόμιο θα διαθέτει δύο διαδρόμους και δυναμικότητα που θα ξεπερνά ακόμη και το πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο παγκοσμίως, το Hartsfield-Jackson της Ατλάντα, το οποίο εξυπηρέτησε 106 εκατομμύρια επιβάτες το 2025.
Την υλοποίηση έχει αναλάβει η Ethiopian Airlines, ο μεγαλύτερος αερομεταφορέας της ηπείρου. Ο διευθύνων σύμβουλος Mesfin Tasew ανέφερε στο CNN ότι η εταιρεία «θα επενδύσει το 30% των ιδίων κεφαλαίων της», ενώ τα υπόλοιπα 8 δισεκατομμύρια δολάρια παραμένουν υπό διαπραγμάτευση, με εμπλοκή χωρών όπως οι ΗΠΑ, η Κίνα και η Ιταλία.
Σε επίπεδο στρατηγικής, η Αντίς Αμπέμπα αποτελεί ήδη σημαντικό κόμβο, όμως το υπάρχον αεροδρόμιο Bole έχει φτάσει στα όριά του. Το νέο έργο αναμένεται να ενισχύσει τον ρόλο της χώρας ως βασικού διαμετακομιστικού κέντρου.
Παράλληλα, η ανάπτυξη του Bishoftu εντάσσεται σε μια ευρύτερη δυναμική ανόδου της αφρικανικής αεροπορικής αγοράς. Όπως επισημαίνει ο Landry Signé, «οι αφρικανικές αεροπορικές εταιρείες καταγράφουν επί του παρόντος την ισχυρότερη αύξηση της ζήτησης εμπορευμάτων παγκοσμίως, αυξημένη κατά 15–16% σε ετήσια βάση έναντι παγκόσμιου μέσου όρου 5,5%».
Αναφορικά με τη χρηματοδότηση, ο ίδιος τονίζει: «Τα μηνύματα είναι θετικά μέχρι στιγμής – ωστόσο το κλείσιμο 8 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ένα μόνο έτος είναι ένα φιλόδοξο χρονοδιάγραμμα», προειδοποιώντας ότι πιθανές καθυστερήσεις μπορεί να επηρεάσουν τον στόχο ολοκλήρωσης της πρώτης φάσης έως το 2030, που «γίνεται πολύ δύσκολο να διατηρηθεί».
Σχεδιαστικά, το έργο φέρει την υπογραφή του γραφείου Zaha Hadid Architects. Η αρχιτεκτονική του εμπνέεται από τη Μεγάλη Ρηξιγενή Κοιλάδα, με έναν κεντρικό άξονα που διακλαδίζεται σε τέσσερις προβλήτες, ενσωματώνοντας στοιχεία της αιθιοπικής φύσης και πολιτισμού. Όπως σημειώνει ο Cristiano Ceccato, «Όταν έχεις ανθρώπους σε τράνζιτ, τους δίνεις μια αίσθηση του πώς είναι η Αιθιοπία· νιώθεις και αγγίζεις την Αφρική».
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη βιωσιμότητα, με χρήση τοπικών υλικών, αξιοποίηση ηλιακής ενέργειας και σύστημα διαχείρισης ομβρίων υδάτων. «Βρίσκεσαι κυριολεκτικά σε εξωτερικό χώρο, κάτι που είναι αρκετά μοναδικό για ένα αεροδρόμιο», επισημαίνει ο Ceccato.
Παρά τα φιλόδοξα σχέδια, το έργο δεν έχει αποφύγει τις αντιδράσεις. Περισσότεροι από 15.000 άνθρωποι φέρεται να έχουν εκτοπιστεί, με την Ethiopian Airlines να δηλώνει ότι επενδύει 350 εκατομμύρια δολάρια για την αποκατάστασή τους, μέσω κατασκευής κατοικιών και βασικών υποδομών.
Ωστόσο, κάτοικοι της περιοχής υποστηρίζουν ότι δεν έλαβαν επαρκή αποζημίωση, με τις τοπικές αρχές να απορρίπτουν τις σχετικές καταγγελίες.
Την ίδια ώρα, το Bishoftu εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κύμα επενδύσεων σε αεροδρόμια στην Αφρική, ενισχύοντας τον ανταγωνισμό για την ανάδειξη περιφερειακών κόμβων.
Κλείνοντας, ο Mesfin Tasew υπογραμμίζει τη στρατηγική στόχευση του έργου: «Η αεροπορική συνδεσιμότητα στην Αφρική εξακολουθεί να είναι πολύ πίσω από εκεί που θα έπρεπε να είναι. Πρέπει να συνεργαστούμε με άλλες αφρικανικές αεροπορικές εταιρείες για να παρέχουμε απρόσκοπτη συνδεσιμότητα».
